دل مجنون

موسیقی سنتی

گزارش جلسه دوازدهم مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول
ساعت ٦:۳٠ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٥/٥/۳٠  کلمات کلیدی: مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول

چهار شنبه  95/5/27 دوازدهمین نشست اعضاء مرکز حفظ و اشاعه مقامهای دزفول باموضوع مَتل یا داستانک ها ، با سخنرانی آقای مهران بقایی شروع شد . ایشان به تعریف FOlklore فولکلور پرداخت و فرمودند فولکلور از دو کلمه لاتین فولک به معنای توده مردم و عامه یا عوام در برابر خواص و نخبگان قرار میگیرد  و  لور یعنی دانش وادب و مجموعهایی از معارف و دانستنی های غیرتخصصی میباشد . نخستین بار ویلیام جان تامز انگلیسی درسال 1846 این واژه را ناظر بر پژوهش هایی دانست که بایست درزمینه ی عادات و آداب و خرافات و ترانه هایی که از دوره های قدیم باقی مانده اند ، صورت میگیرد . اما دیدگاه جعفری قنواتی فوکلور ، در زبان فارسی به فرهنگ مردم و دانش عامه ترجمه شد . فولکلور یا باور عامیانه را میتوان مجموعه ای شامل افسانه ها و داستانها و موسیقی و تاریخ شفاهی و ضرب المثلها و رسوم دانست . فرهنگ عامه هر ملتی ، در حقیقت ، حافظه تاریخ سیاسی و اجتماعی آن ملت است  و میتوان آنرا خاستگاه و شالوده الهامات بشری در زمینه ادبیات و هنر شمرد . فولکلور در جهان حدود دویست سال پیشینه دارد . ایران به لحاظ قدمت تاریخی دارای آداب و رسوم و عقاید است  و به همین لحاظ دارای فولکلور غنی است . در ایران افسانه سرایی و قصه گویی از سنن دیر باز ایرانیان محسوب میشود  و بصورت سینه به سینه این قصص ،  شنیداری انتقال میگردند . آقای بقایی به دو دسته از جامعه و تقسیم بندی اشاره داشتند :

1 - ادبیات و فرهنگ و هنر رسمی  . 2 - ادبیات و فرهنگ و هنر غیررسمی .

که مشخصه غیررسمی ، همیشه زنده است و تغییرات دارد اما تغییرات در جهت و بسمت زیبایی و زنده بودن انست . متل ها مجموعه ایی از آمال و آرزوهای جامعه هستند که گاهآ توسط حکمرانان سرکوب شده اند و در قالب داستان و شخصیتهای خیالی و قهرمانان تخیلی و غیر واقعی بروز کرده اند و درآن بجزء شخصیتهای غیرواقعی ، جن و پری نیز نقش دارند . Folklore فولکلور جزء بدنه جامعه است که با لایه های بالایی جامعه و سطح پایین تر  جامعه همسان میگردد . میتواند در تمام سطوح جامعه رسوخ کند و آدمی بشکل غریزی ، حس تمایل به شنیدن متل و داستانها دارد و یک نیاز درونی محسوب میشود و در نهان انسان وجود دارد . شواهدآن در افسانه ها و اساطیر ایران از زمان زرتشت و صدها سال قبل از اوستا منعکس است و هزاران قصه بطور سینه به سینه رایج بوده است . شهر دزفول بنابر موقعیت جغرافیا و زندگی و آداب و رسوم ، رنگ غنی و خاص فولکلوریک را در خود دارد . آقای بقایی به آسیب شناسی متل ها پرداخت و گفت : چونکه بصورت علمی متل ها را دنبال نکرده ایم و تصور غلط داریم که متلها باید بشکل خام و دست نخورده عرضه شونداز نسلهای گذشته به نسلهای حاضربدون جذابیت  شده و غیرقابل  بهره گیری شده اند . اما با وجود رسانه ها صوتی و تصویری ، بایستی متل ها بازنویسی شوند و بشکل فیلم و کارتون ، باز آفرینی گردند . همین کار را اروپاییان انجام دادن و آقای بقایی مثال فیلم shrek شرک  و .. را زد و اینکه نیاز به افراد زبده و نویسنده با ذوق داریم تا متل ها را بازنویسی کنند و بشکل رمان و داستان عرضه نمایند . در پایان سخنان آقای بقایی ، جناب آقای یوسف زاده نیز از تقسیم بندی  جامعه ، فرهنگ رسمی و غیر رسمی توضیحاتی دادن و هنر را یکی از عوامل حفظ فرهنگ عامه یا فولکلور دانستند . به کتاب کوچه نوشته احمد شاملو اشاراتی داشتند . در پایان نشست دیشب  جناب آقای کاظم زاده با ضرب ، هنرمند جوان آقای عسکری و سه تار نوازی هنرمند ارزنده  جناب آقای علی جهانی فر گوشه هایی محلی به اجرا گذاشتن  که با تشویق حاضرین همراه شد . این جلسه با همت آقای جهانی فرد و جوان ارزنده جناب آقای نادر زاده درویش برگزار  گردید . باسپاس بیکران از اساتید و هنرمندان و زحمت کشان در انجمن موسیقی شهرستان دزفول  و استاد فرهیخته جناب آقای پاک سیرت.

 

گزارش : سعید زایری


 
گزارش جلسه یازدهم مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول
ساعت ٦:٢٥ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٥/٥/۳٠  کلمات کلیدی: موسیقی دزفول ، مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول

چهارشنبه  95/5/20 یازدهمین نشست مرکز   24 مقام دزفول در محل مرکز خانه تیزنو برگزارشد . سخنران ، محقق و پژوهشگر جناب آقای محمودزاده در خصوص اُله یا ال یا لالایی توضیحاتی دادند . از جمع آوری شعرهای اُله و کسب فیض از محضر استاد امام درآن زمان و استاد حسن عرب برای چاپ اول کتاب اُله بهره جستن توضحاتی دادند  و از آقای امیر بادپاد که در جمع آوری ضرب المثل های دزفولی همت گماشتند نیز یاد کردند .  چاپ دوم همین کتاب با فوت استاد امام متوقف شد و بعد از مدتی به تنهایی توانستند کتاب دوم اُله را بهمراه یک سی دی که از صدای ضبط شده ی مادرانی که مورد تحقیق قرار گرفته بودند را به دوستداران فرهنگ شعر و موسیقی عرضه نماید . و از بانو هیلگل حسن نژاد مادربزرگ خودش که صدای زیبایی داشت و در جمع آوری شعرهای اُله کمک شایانی نموده بود یاد کرد . همچنین از استاد علی تاج که شعرهایی را سروده بود و به سرودهای انقلابی و مذهبی تبدیل شده بودن به نیکی یاد کردند .  از کار زیبای استاد تاج که بالای هر صفحه ی شعر دستگاه آنرا برای خواننده ذکر کرده بود ستود . آقای محمود زاده فرمودند اُله همان نام آوایی از کلمه هست که تقلیدی از صدای موسیقی است و به نوعی پیش درآمد برای خواننده اُله محسوب میشود . اُله دارای ابعادیست 1-ادبی : اشعار دوبیتی و یا رباعی هستند که دزفولی خوانده میشدن و گاهی برگرفته از شعرهای باباطاهر نیز بودند . 2 - روانشناسی : برای خوابیدن کودک تاریکی مطلق  ، سکوت ، بوی خوش و آهنگ موسیقی آرام یا ملایم که همان صدای دلنشین مادر به شکل ال برای کودک  . آقای محمودزاده از واژه های شیدایی دل : عاشقانه بودن شعر لالایی و مهر مادری : شعر درقالب دعا برای سلامتی فرزند و یا شکواییه مردم از اوضاع نابسامان زندگی ، جامعه و حکومت و رد پایی از جنگها و کلمه تفنگ ، غله و دارو و کشاورزی را میتوان در آن اشعار یافت . ایشان پیشنهاد دادند که اُله ها بهتر است باز خوانی گردند و با ساز و موسیقی اجرا شوند و این را کار تازه ایی برای هنرمندان جوان دانست . درادامه ی سخنان این محقق ارزنده ، جناب آقای غفاری نیز مطالبی پیرامون اُله و اشعار آن و دستگاههای آن بیان داشت و فرمودند اُله بیشتر رنگ و بوی غم داشته و در دستگاه شور و شور عرب و سه گاه بکار رفته است . و فرمودند زبان یا لهجه دزفولی شاخه پنجم زبان پهلوی است . در پایان جلسه تعدادی از اساتید آواز با نوازندگی هنرمندجوان آقای سعید پوررکنی ، هنرنمایی کردن . این جلسه به همت بلبل خوش صدای دزفول جناب آقای علیرضا جهانی و جوان شایسته جناب آقای نادر زاد درویش برگزار گردید . باسپاس از تمامی اساتید و هنرمندان و زحمت کشان در انجمن موسیقی شهرستان دزفول . و دعای خیر بدرقه ی استاد عبدالکریم پاک سیرت .

 

گزارش: سعید زایری


 
دوازدهمین نشست مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول
ساعت ٩:٥٢ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٥/٥/٢٧  کلمات کلیدی: موسیقی دزفول ، موسیقی۲۴ مٌقوم
به نام خدا  دوازدهمین   نشست اعضای مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول با موضوعیت متل در دزفول با حضور آقای مهران بقایی ، ساعت 22 الی 23 روز چهارشنبه مورخ 95/05/27 در خانه ی تاریخی تیزنو  واقع در خیابان ساحلی جنب  مسجد قلعه برگزار خواهد شد.
  
در این نشست اجرای موسیقی مقامی توسط هنرمندان عزیز اجرا میگردد.
 
بدین وسیله از تمامی اساتید، هنرمندان و دوستداران دعوت به عمل می آید تا در این نشست ما را همراهی نمایند.
 "دبیرخانه مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آئینی و مقامی دزفول"

 
دهمین نشست اعضای مرکز حفظ و اشاعه
ساعت ٢:۳۸ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٥/٥/۱٤  کلمات کلیدی: موسیقی دزفول ، مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول ، خانه تاریخی تیزنو
به نام خدا             دهمین نشست اعضای مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول، با محوریت " نگاهی بر زندگی و آثار ملا حسین خلیفه" با حضور جناب آقای علیرضا قادرپناه، ساعت 22 الی 23 روز چهارشنبه مورخ 95/05/13 در خانه ی تاریخی تیزنو  واقع در خیابان ساحلی جنب  مسجد قلعه برگزار خواهد شد.
  
در این نشست اجرای موسیقی مقامی توسط هنرمندان عزیز اجرا میگردد.
 
بدین وسیله از تمامی اساتید، هنرمندان و دوستداران دعوت به عمل می آید تا در این نشست ما را همراهی نمایند.
 "دبیرخانه مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آئینی و مقامی دزفول"

 
گزارش جلسه نهم مرکز حفظ و اشاعه موسیقی ۲۴ مُقوم دزفول
ساعت ٩:۳٢ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٥/٥/٩  کلمات کلیدی: موسیقی دزفول ، مرکز حفظ و اشاعه موسیقی دزفول مرکز مرکز حفظ و اشا ، موسیقی ۲۴ مٌقوم

جلسه نهم  مرکز حفظ و اشاعه موسیقی آیینی و مقامی دزفول

چهار شنبه 95/5/6 در محل مرکز ، خانه باستانی تیزنو برگزار گردید . سخنران جناب آقای قادر پناه در باب مردم شناسی موسیقی معاصر دزفول  و بررسی آن
 در دوره رضاخان پرداختند . فرمودندشعر و موسیقی در دزفول در آن ایام تحت لوای  خاندان مذهبی و روحانیت بیشتر به شکل شعر و موسیقی مذهبی و مداحی و روضه خوانی رشد نموده است و در شکلهای دیگر پیشرفت نداشته و اگر اشعاری یا ترانه هایی محلی سروده شده به نوعی برگرفته شده از مشکلات مردم بوده که بتوانند آنرا به گوش نهاد حاکمه برسانند .  بطور مثال این بیت : کنارا قهوه رنگن     زنون چاران کندن ... که اشاره به طرح حجاب در آن دوره هست و نارضایتی شاعر از برداشتن چادر را گوش زد میکند . آقای  قادر پناه از وجود بزرگانی همچون : ملا حسین خلیفه که در سال 1305 بدرود حیات گفتند یاد کرد و مدفن این شاعر بزرگ را در بقعه سید محمود ذکر کرد . همچنین مرحوم ملا ولی که در دهه 1310 بودن اشاره کردن . استاد اولین ملاقات و دیدار بزرگان موسیقی از دزفول را در آن دوره اساتید و هنرمندانی چون مرتضی حنانه و بانو قمر و ابوالحسن خان صبا ... نام برد . و از استاد شاه آبادی که در دوره ناصرالدین شاه در تهران بودند یاد کرد .

سخنران دوم جناب آقای حکمت به نزدیکی فرهنگی موسیقی دزفول و شوشتر اشاره داشتند و تحقیق  پیرامون پیشینه شعر و موسیقی محلی و مقام های  آنرا مهم شمردند و نسبت دادن آنرا کاری بیهوده ذکر نمودند . استاد حکمت از بزرگانی چون شیخ محمد علی و شیخ مهدی شرف الدین که آثاری بصورت نسخه خطی در کتابخانه بزرگ شوشتر موجود هست یاد نمودند و نیز به اشعار ابوتراب جلی اشاراتی داشتند . و در طول دوسال استاد به جمع آوری  دیوان شمس شوشتری همت گماشتند و فرمودند شمس در سال سی هشت  چشم ازجهان فرو بستند اشعار وی در زمینه نوحه و مراثی بوده و سراینده در بالای هر متن دستگاه آنرا ذکر نموده است . آقای حکمت از موسیقی درمانی با ساز عود در جندی شاپور نیز اشاراتی داشتند . 

در این شب حضور بیشتری از اساتید و هنرمندان و هنر جویان و هنردوستان به چشم می خورد و بنظر میرسید که جای خالی باقی نمانده باشد .در پایان جلسه آقای علیرضا جهانی هنرمنده ارزنده به حضور سبز استاد پاک سیرت جهت نشست با مدعوین مرکزحفظ و اشاعه 24مقام دزفول خبر داد و شروع اولین کلاس آواز و آموزش 24مقام توسط استاد پاک سیرت را مژده دادند . و نیز از استقبال هنر جویان در ثبت نام این کلاس خبر دادند .

 

و خاتمه جلسه دیشب با هنر نمایی اساتید آواز جناب آقای کاظم زاده و استاد صفی و دیگر هنرمندان گوشه محلی  که در مویه سه گاه یا راسه سه گاه اجرا میشوند را اجرا نمودند . طبق معمول جلسات گذشته این نشست به همت هنرمند ارزنده آقای جهانی بود . لازم بذکر است که در این جلسه استاد غفاری حضور نداشتند  وامیدواریم که در جلسات بعد از وجود این عالم بزرگوار بهره مند گردیم . باسپاس از تمامی عزیزانی که در این مرکز انجام وظیفه میکنند اللخصوص استاد عزیز و فرهیخته جناب آقای پاک سیرت. 

گزارش : آقای زایرس

عکس : آقای جهانی و والی زاده


 
گزارش جلسه هشتم
ساعت ۱٠:٥٥ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٥/٥/٢  کلمات کلیدی: مرکز حفظ و اشاعه ۲۴ مٌقوم دزفول ، موسیقی ۲۴ مٌقوم دزفول ، گزارش جلسه هشتم

روز چهار شنبه 95/04/30 جلسه حفظ و اشاعه 24مقام دزفول در محل انجمن خانه تیزنو برگزارشد . سخنران شاعر و نویسنده ارزنده جناب  آقای ذاکر صالحی با موضوعیت تأثیر شعر برمقام های دزفول و بررسی آن در دوره مرحوم استاد ناهیدی و آثار وی پرداخت . در تشریح شعر و شاعر فرمودن شاعر بایستی عالم باشد و شعر بر مجموعه ی صنایع ادبی و فرهنگی استوار است .

ایشان مرحوم استاد ناهیدی را قاموسنامه و دایرالمعارف و گنجینه ی فرهنگی دزفول خطاب کردند . و از آثار وی درباب مرثیه خوانی در چهار قسمت ندبه و سینه زنی نجفی و واحد و دعا نام بردند . همچنین از استاد فیلسوف بعنوان هنرمندی برجسته به نیکی یاد کردند . در تکمیل فرمایشات استاد ذاکر صالحی همانند جلسات گذشته استاد فرهیخته غفاری بیاناتی ارزنده ایراد کردند . این جلسه حال و احوالی دیگر نیز  داشت با حضور اندیشمند و محقق جناب آقای دکتر مستکین جلسه هشتم پر بارتر  رقم خورد . دکتر مستکین درظرف کوتاهی جلسه را با نام حضرت دوست و اشعاری از حضرت مولانا بدست گرفت . آنچنانکه همه مدعوین محو گفتار گوهر بار این محقق ارزنده شدن و دلها را در پایان جلسه در همان زیرزمین خانه تیز نو برجا بگذارند . ایشان پیرامون تشکیل و چگونگی ثبت جهانی 24مقام دزفول و زحمات شبانه روزی آقای پاک سیرت و آقای جهانی و انجمن موسیقی توضیحاتی دادند . از جمع آوری و مستند سازی متل های دزفولی خبردادند . آقای دکتر پیشنهاد تشکیل جلسات و گردهمایی برای سیانت و حفظ لهجه دزفولی دادند  و فرمودند که در تهران امکان بستر سازی و کمک در راستای عرضه شعر و موسیقی در یک هفته را میتوانند فراهم آوردند . درپایان آقای جهانی مژده کلاس آواز زیر نظر استاد پاک سیرت و نیز کلاس آموزش اُله و ضبط شعر های زیبا و شادیانه کودکان را بصورت سی دی و ارسال به مهد کودکها خبر داد . این جلسه باهنر نمایی اساتید آواز و هنرمندان جوان به پایان رسید و شبی خوش را برای حاضرین در پی داشت . این جلسه به همت هنرمند و بلبل خوش صدای دزفول آقای جهانی برگزار گردید . امیدواریم که قدردان این میراث دارن فرهنگی شعر موسیقی دزفول باشیم و طول عمر و سلامتی از خداوند برای زحمت کشان موسیقی و جناب آقای پاک سیرت خواهانیم.

 

گزارش : آقای زایری

عکس : آقایان جهانی و پورعابد


 
 
 
 
ساخت كد آهنگساخت كد موزیک آنلاین
/anbsp; side-righta href=clear: both; width: 777px; cellspacing=); background-repeat: repeat-y /table target=0div class=-PostAuthorLink-div style=a href=side-left cellspacing= title= cellspacing=فاوانیوز